หอมกลิ่นอายดอกมะลิ…ดอกไม้สัญลักษณ์ประจำวันแม่

หากเอ่ยถึงดอกมะลิที่ไม่ได้มีดีแค่ความหอม หรือนำไปใช้สำหรับในการร้อยมาลัยเท่านั้น หากแต่ยังเป็นดอกไม้ที่มีประโยชน์อีกมากมาย รวมทั้งแฝงไปด้วยสรรพคุณทางยาในการช่วยบำบัดและรักษาอาการเจ็บป่วยได้เป็นอย่างดีโดยที่หลายคนอาจคาดไม่ถึง ดอกมะลิเป็นดอกไม้ดอกเล็กๆ ที่มีสีขาวบริสุทธิ์และมีกลิ่นหอมชวนดม ถูกนำมาใช้เป็นดอกไม้ที่เป็นตัวแทนสัญลักษณ์ของ “วันแม่” เพราะดอกมะลิเปรียบเสมือนความรักที่แสนบริสุทธิ์ของแม่ที่มีให้แก่ลูกน้อยไม่มีวันเสื่อมคลาย เปรียบเสมือนกับความหอมของดอกมะลิที่มีความหอมนาน และออกดอกตลอดทั้งปี ซึ่งเป็นดอกไม้กลิ่นหอมๆ สำหรับชาวไทย ที่นิยมนำดอกมะลิมาร้อยมาลัยบูชาพระ ทำให้ดอกมะลิ จึงเปรียบเสมือนการบูชาต่อแม่ผู้มีพระคุณของลูกๆ ทุกคนนั่นเอง
มะลิ (Jasmine) เป็นพรรณไม้ยืนต้น ที่สามารถพบได้ในแถบเอเชียใต้ และเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ มีลักษณะเป็นไม้พุ่มขนาดเล็ก จนถึงขนาดกลาง ซึ่งบางชนิดมีลำต้นแบบเถาเลื้อย โดยลำต้นมีความสูงอยู่ที่ประมาณ1-3 เมตร ผิวในส่วนของเปลือกลำต้นสีขาวมีสะเก็ดรอยแตกเล็กน้อย ลำต้นเล็กกลมมีการ และแตกกิ่งก้านสาขาไปรอบ ๆ ลำต้น ส่วนใบเป็นใบเดี่ยว และแตกใบเรียงกันเป็นคู่ ๆ ปลายใบแหลม ขอบใบเรียบเป็นมันสีเขียวเข้ม ออกดอกเป็นช่อตามส่วนยอดหรือง่ามใบ ดอกมีขนาดเล็กสีขาวมีกลิ่นหอมมาก กลีบดอกประมาณ 6-8 กลีบ เรียงกันเป็นวงกลมหรือซ้อนกันเป็นชั้นขึ้นอยู่ที่ชนิดพันธุ์
เพราะความหอมของดอกมะลิ ทำให้กลายเป็นดอกไม้ประจำวันแม่ ทำให้ประเทศไทยเริ่มจัดงานวันแม่ครั้งแรกเมื่อวันที่ 10 มีนาคม พ.ศ. 2486 ณ บริเวณสวนอัมพร โดยมีกระทรวงสาธารณสุขเป็นผู้จัดงาน จากนั้นต่อมามีการเปลี่ยนกำหนดงานวันแม่หลายครั้ง จนกระทั่งในปี พ.ศ. 2519 ทางคณะกรรมการอำนวยการสภาสังคมสงเคราะห์แห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์ ได้เห็นว่าควรกำหนดวันแม่ให้แน่นอนโดยให้ถือเอาวันเสด็จพระราชสมภพของสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ คือวันที่ 12 สิงหาคม เป็นวันแม่แห่งชาติ และกำหนดให้ดอกมะลิเป็นดอกไม้ของสัญลักษณ์ในวันแม่ตั้งแต่นั้นมาจนถึงปัจจุบัน
เหตุผลที่ให้ดอกมะลิได้กลายเป็นดอกไม้สัญลักษณ์ของวันแม่ ก็เพราะคนไทยถือว่าดอกมะลิเป็นดอกไม้มงคล และนิยมเอาดอกมะลิมาร้อยเป็นมาลัยเพื่อบูชาพระ เพราะเป็นดอกไม้ที่มีสีขาวบริสุทธิ์และส่งกลิ่นหอมไปได้ไกลและหอมได้นาน อีกทั้งยังออกดอกได้ตลอดทั้งปี ใกล้จะถึงวันแม่จึงทำให้ “ดอกมะลิ” จะยิ่งมีความหมายมากขึ้น เพราะเป็นดอกไม้กลิ่นหอมที่ทุกคนมักจะนึกถึงและนำไปไหว้แม่ในวันแม่ของทุกปี ส่วนมะลิดอกแห้งก็ยังสามารถใช้ปรุงเป็นเครื่องยาหอมสำหรับใช้บำรุงหัวใจได้เป็นอย่างดีอีกด้วย